Syrah/ shiraz

Wat is Syrah/ shiraz?

Syrah is een blauwe druif die uitgroeide tot een van de meest aangeplante rode druivenrassen ter wereld. Genetisch onderzoek wijst uit dat de druif ontstaan is uit een kruising van de nauwelijks bekende rassen Dureza en Mondeuse Blanche, ergens in het zuidoosten van Frankrijk. De oude verhalen dat de naam afstamt van de Perzische stad Shiraz of van het Siciliaanse Syracuse zijn hardnekkig, maar wetenschappelijk niet houdbaar. Wat telt is dat je met één druif twee gezichten krijgt: onder de naam Syrah tref je doorgaans de klassieke, Franse stijl, terwijl Shiraz de term is die vooral in Australië en andere nieuwewereldlanden gangbaar is. Op deze pagina lees je wat de druif in het glas laat proeven en hoe wijnmakers daarmee omgaan; voor klimaat, bodem en de specifieke regio’s verwijzen we je graag door naar de bijbehorende regiopagina’s, zoals Barossa of Australië.

Hoe smaakt Syrah/ shiraz?

Wat Syrah en Shiraz gemeen hebben, is een dikke schil, en dat vertaalt zich direct in de wijn: veel kleurstof, veel tannine en een volle body. Toch lopen de smaakprofielen uiteen. Onder de naam Syrah proef je vaak een strakkere, kruidige stijl met zwarte peper, tijm en een zweem van tabak of leer, gecombineerd met donker fruit als braam en zwarte bes. Onder de naam Shiraz krijg je eerder een zachtere, rijpere indruk met pruim, chocolade en soms een jamachtige zoetheid in het fruit, zonder dat de wijn daadwerkelijk zoet is. Beide varianten kunnen daarnaast tonen van kruidnagel, anijs of viooltjes laten zien, en bij langere houtrijping komen rokerige en zelfs koffieachtige nuances naar boven. De zuurgraad is meestal gematigd en de tanninestructuur behoorlijk stevig, wat de druif geschikt maakt voor rijping op fles.

Waar wordt Syrah/ shiraz verbouwd?

De bakermat van de druif ligt in de noordelijke Rhône, met appellaties als Hermitage en Côte-Rôtie die als referentiepunt gelden voor de klassieke, terroirgedreven stijl. Vanuit Frankrijk verspreidde de druif zich verder, eerst naar de zuidelijke Rhône en de Languedoc, waar Syrah vaak in blends wordt gebruikt naast Grenache en Mourvèdre. Buiten Europa vond de druif een tweede thuis in Australië, waar Shiraz inmiddels als nationale druif geldt en gebieden als Barossa Valley en McLaren Vale wereldberoemd maakte. Ook in Zuid-Afrika, Chili, Argentinië en de Verenigde Staten heeft de druif een vaste plek veroverd. Voor de precieze invloed van klimaat en bodem op stijl en structuur verwijzen we je door naar de betreffende regiopagina, of het nu om Barossa, Australië of een andere herkomst gaat.

Hoe wordt Syrah/ shiraz gevinifieerd?

De druif rijpt relatief snel en heeft veel zonuren nodig, wat wijnmakers dwingt tot keuzes in het moment van oogsten: te vroeg geeft groene, scherpe tannines, te laat juist een overrijpe, jamachtige toon. Na de gisting kiezen producenten voor uiteenlopende rijpingsvaten, van neutrale roestvrijstalen tanks tot nieuw eikenhout, en dat bepaalt in grote mate of de wijn fris en fruitig blijft of juist rokerig en gestructureerd wordt. In de noordelijke Rhône wordt vaak bewust met kleine opbrengsten gewerkt en ligt de nadruk op het karakter van één wijngaard, terwijl in warmere gebieden vaker wordt geblend uit verschillende percelen om een constante, volle stijl te bereiken. Syrah wordt zowel puur gebotteld als vermengd met andere druiven, denk aan Grenache, Mourvèdre, Cinsault of de witte Viognier, wat de wijn meer souplesse en fruit kan geven. Ook voor rosé is de druif in trek, dankzij haar kleurkracht en het vermogen om ook in een lichtere vinificatie karakter te tonen.

Waar past Syrah/ shiraz bij?

De combinatie van rijp donker fruit, kruidigheid en stevige tannine maakt deze druif een natuurlijke partner voor gerechten met body. Denk aan gegrild of gebraden rood vlees, wild, en stoofschotels met een lange, rijke jus. Ook bij gerechten met peper of andere uitgesproken kruiden, zoals een peperkorstbiefstuk of stevig gekruide barbecue, vind je een fijne aansluiting. Een rijpere, vollere Shiraz verdraagt gerust een gerecht met een zoetere ondertoon, zoals gebraden eend met vruchtensaus, terwijl een strakkere, kruidige Syrah beter past bij gerechten met kruiden als tijm en rozemarijn. Harde, oude kaas kan eveneens goed standhouden tegenover de tannine van deze druif.

Waar let je op bij het kiezen van Syrah/ shiraz?

De grootste valkuil is denken dat Syrah en Shiraz inwisselbaar zijn omdat het om dezelfde druif gaat. Klimaat, opbrengst en vinificatie bepalen zo sterk de stijl dat een strakke noordelijke Rhône-Syrah weinig gemeen heeft met een zwoele Shiraz uit een warm klimaat. Let daarom niet alleen op de druifnaam, maar ook op de naam die de producent gebruikt: die keuze is vaak een bewuste stijlaanduiding. Schenk de wijn niet te koud, want dat onderdrukt juist de kruidige en fruitige aroma’s die deze druif interessant maken; een temperatuur tussen 16 en 18 graden laat de wijn het beste tot zijn recht komen. Gebruik een groot, buikig glas zodat de wijn kan ademen en de kruidige, soms rokerige aroma’s zich goed kunnen ontplooien. Jonge, fruitgedreven stijlen drink je het beste binnen een paar jaar, terwijl de meer structuurrijke wijnen uit koelere, traditionele gebieden vaak een aantal jaar op de fles kunnen liggen en daar alleen maar interessanter van worden. Karaf de wijn gerust een half uur voor het serveren als de tannines nog wat gesloten aanvoelen.

Veelgestelde vragen

Is Syrah/ shiraz droog of zoet?

Syrah en Shiraz worden nagenoeg altijd droog uitgebracht. De indruk van jamachtigheid of zoetheid die je in warmere stijlen soms proeft, komt van rijp fruit en niet van restsuiker.

Op welke temperatuur schenk je Syrah/ shiraz?

Rond de 16 tot 18 graden komt de balans tussen fruit, kruiden en tannine het best naar voren. Te koud geschonken verdwijnen juist de kenmerkende kruidige tonen naar de achtergrond.

Welk glas past bij Syrah/ shiraz?

Een ruim, buikig glas met voldoende ruimte in de kop geeft de wijn de kans om zuurstof op te nemen, waardoor de aroma’s van donker fruit, peper en eventueel rook zich beter ontvouwen.

Hoe lang kun je Syrah/ shiraz bewaren?

Dat hangt sterk af van stijl en producent. Fruitgedreven, toegankelijke wijnen drink je het liefst jong, terwijl geconcentreerde wijnen met een stevige tanninestructuur en houtrijping vaak een aantal jaar verder kunnen rijpen. Check bij twijfel altijd het advies van de specifieke producent.

Met welke druiven wordt Syrah/ shiraz geblend?

Populaire partners zijn Grenache en Mourvèdre, samen bekend als de GSM-blend, maar ook Cinsault en de witte Viognier komen regelmatig voorbij. In Australië wordt de druif daarnaast graag gecombineerd met Cabernet Sauvignon.

Welke stijlverschillen zijn er per streek?

In de noordelijke Rhône levert de druif doorgaans strakke, kruidige en terroirgedreven wijnen op met beperkte opbrengsten per wijngaard. In warmere nieuwewereldgebieden ligt de nadruk vaker op vol, rijp fruit, waarbij percelen soms bewust worden samengevoegd tot een constante stijl in plaats van één enkele wijngaard centraal te stellen.