Gradis ciutta

Waar ligt Gradis ciutta?

Gradis ciutta ligt in het Collio, de glooiende heuvelstreek net ten westen van Gorizia, in het uiterste noordoosten van Italië. De naam verwijst naar het gehucht op de heuveltop bij San Floriano del Collio waar de familie Princic al generaties wijngaarden onderhoudt. De ligging, tussen de rivieren Isonzo en Judrio en met de Juliaanse Alpen als beschutting tegen koude wind, is typerend voor het Collio en hoort verder thuis op de categoriepagina over die streek.

De geschiedenis van Gradis ciutta

Voordat het huis de naam Gradis ciutta droeg, stond de plek bekend als Monsvini, wat in het Latijn zoiets betekent als berg van de wijn. Grootvader Franz Princic bewerkte hier al de eerste wijngaarden, en zijn zoon Isidoro zette dat werk voort samen met zijn vrouw Ivanka. In 1997 gaf Robert Princic, toen nog maar twintig, de familiegrond eindelijk een eigen naam en richtte hij het wijnhuis op zoals we het nu kennen. Sindsdien groeide het bedrijf gestaag, met de omschakeling naar biologische wijnbouw als een van de belangrijkste stappen: na tien jaar aanpassen van de wijngaarden kreeg Gradis ciutta vanaf de oogst van 2018 de biologische certificering. Een andere mijlpaal is de restauratie van Borgo Gradis ciutta, een gebouwencomplex uit de zestiende eeuw dat nu gasten ontvangt midden in de wijngaarden.

Wijngaarden en werkwijze

De wijngaarden liggen verspreid over de gemeenten San Floriano del Collio, Gorizia, Capriva del Friuli en Dolegna del Collio, op percelen met uiteenlopende hoogte en bodemsamenstelling. Die spreiding is bewust: zo vindt elk druivenras de plek waar het zich het best kan ontwikkelen, van de inheemse Ribolla Gialla en Friulano tot internationale rassen als Chardonnay, Sauvignon, Pinot Grigio, Merlot en Cabernet Franc. Kenmerkend voor het Collio is de bodem die lokaal ponca of opoca wordt genoemd, een mergelachtige, kalkrijke grond die water vasthoudt maar tegelijk goed laat afvloeien, en die de wijnstokken een uitgesproken mineraliteit meegeeft. Robert Princic werkt al sinds 2008 aan de omschakeling naar biologische landbouw, een proces dat in dit regenrijke deel van Friuli geen sinecure is en veel handwerk en geduld vraagt.

De stijl van de wijnen

De witte wijnen van Gradis ciutta zijn doorgaans strak en mineraal, met een levendige zuurgraad die goed standhoudt dankzij het klimaat en de bodem van het Collio. Bij de Ribolla Gialla vind je vaak citrus en rijp appelfruit, soms met een licht romige toets, terwijl de Chardonnay dieper en ronder kan zijn wanneer een deel op groot eikenhout heeft gerijpt naast roestvrijstaal. Schenk deze witte wijnen niet te koud: rond de negen tot elf graden komt de aromatische laag beter naar voren dan bij de ijskoude temperaturen die vaak voor eenvoudiger witte wijn worden gebruikt. Een breed, licht bol wijnglas doet deze wijnen meer recht dan een smal fluitglas, omdat het de geur meer ruimte geeft. De rode wijnen, met Merlot en Cabernet Franc als basis, zijn doorgaans fruitig en sappig met een gematigde tanninestructuur, gemaakt om enkele jaren op te kunnen liggen zonder dat ze daar per se van afhangen.

Welke wijnen van Gradis ciutta vind je bij ons?

Op dit moment staan er geen producten van Gradis ciutta in ons assortiment. Zodra dat verandert, verschijnen de flessen hieronder met alle details over druif, jaargang en smaakprofiel.

Veelgestelde vragen

Waar staat Gradis ciutta bekend om?

Het huis staat bekend om wijnen die de bodem en het microklimaat van het Collio laten proeven, met een sterke nadruk op de inheemse druiven van de streek en op biologische wijnbouw.

Welke druiven gebruikt Gradis ciutta?

Naast de inheemse Ribolla Gialla en Friulano werkt het huis met internationale rassen zoals Chardonnay, Sauvignon, Pinot Grigio, Merlot en Cabernet Franc, elk geplant op de plek waar de bodem het beste bij past.

Zijn de wijnen van Gradis ciutta geschikt om te bewaren?

De witte wijnen zijn vooral gemaakt om hun frisheid te laten spreken en drink je het liefst binnen enkele jaren na de oogst, terwijl de rode wijnen door hun structuur iets meer bewaartijd verdragen. Dit verschilt per wijn en per jaargang, dus check dat altijd even bij de specifieke fles.

Waar liggen de wijngaarden van Gradis ciutta?

De percelen liggen verspreid over San Floriano del Collio, Gorizia, Capriva del Friuli en Dolegna del Collio, telkens op plekken die passen bij het druivenras dat er groeit.

Wat maakt het Collio anders dan andere delen van Friuli?

Het Collio kent van oudsher een reputatie voor witte wijn dankzij de bijzondere mergelbodem en het glooiende, beschutte landschap, wat net iets anders is dan de vlakkere gebieden elders in Friuli Venezia Giulia.

Waarom is biologische wijnbouw hier relevant?

De hoge regenval in het Collio maakt biologische wijnbouw arbeidsintensief, waardoor de omschakeling bij Gradis ciutta tien jaar in beslag nam voordat de certificering een feit was.